|
ΑΙΤΙΑ
Οφείλεται σε ένα βακτηρίδιο που λέγεται μυκοβακτηρίδιο της φυματιώσεως ή βάκιλλος του Koch (από το όνομα του γιατρού ο οποίος και το ανακάλυψε).
ΜΕΤΑΔΟΣΗ
Η φυματίωση είναι μία μεταδοτική νόσος, η οποία μπορεί να προσβάλλει όλα τα όργανα.Η μετάδοση γίνεται κυρίως μέσω της αναπνευστικής οδού (σταγονίδια από την ομιλία,γέλιο,βήχα,φτάρνισμα,κλπ.).
ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΟΛΟΓΙΑ
Τα κύρια συμπτώματα της φυματίωσης είναι
- βήχας
- απόχρεμψη
- ιδρώτες
- δεκατική πυρετική κίνηση (κυρίως τις απογευματινές ώρες)
- καταβολή
- απώλεια βάρους σώματος
ΔΙΑΝΩΣΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
- Ακτινογραφία θώρακος
- Φυματινοαντίδραση (mantoux)
- Ανεύρεση του μυκοβακτηριδίου στα πτύελα ή άλλα βιολογικά υλικά του οργανισμού.
ΣΗΜ.: Η ανεύρεση του μυκοβακτηριδίου είναι που θέτει με βεβαιότητα τη διάγνωση.
ΠΡΟΛΗΨΗ
Αυτή επιτυγχάνεται κυρίως με την έγκαιρη ανίχνευση νέων περιστατικών και με τον εμβολιασμό (αντιφυματικό εμβόλιο BCG).
ΘΕΡΑΠΕΙΑ
Η θεραπεία πρέπει να εκπληρώνει 3 βασικές αρχές
-
συνδυασμό πολλών φαρμάκων (γιατί το μυκοβακτηρίδιο αναπτύσσει εύκολα αντοχή - "ανθεκτικότητα")
-
η λήψη να γίνεται μία φορά την ημέρα
-
η διάρκεια της θεραπείας είναι πολύμηνη (τα θεραπευτικά σχήματα που χρησιμοποιούνται είναι 6μηνα,9μηνα,12μηνα,18μηνα)
Για τα κυριότερα αντιφυματικά φάρμακα τη δοσολογία τους και τις κύριες παρενέργειές τους δείτε τον πίνακα 1 που ακολουθεί.
|
Αντιφυματικά φάρμακα
|
Δοσολογία
|
Παρενέργειες
|
|
ΙΣΟΝΙΑΖΙΔΗ
|
Ενήλικες 5mg/kg ΒΣ
Παιδιά 10-20mg/kg ΒΣ
|
Ηπατοτοξικότης,Περιφερική νευροπάθεια,Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα
|
|
ΡΙΦΑΜΠΙΚΙΝΗ
|
Ενήλικες 10mg/kg ΒΣ
Παιδιά 10-20mg/kg ΒΣ
|
Γαστρεντερικές διαταραχές,Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα,Ηπατίτιδα,Θρομβοπενία,Εξάνθημα
|
|
ΠΥΡΑΖΙΝΑΜΙΔΗ
|
Ενήλικες & παιδιά 15-30mg/kg ΒΣ
|
Ηπατίτιδα,Εξάνθημα,Υπερουριχαιμία (ποδάγρα σπάνια)
|
|
ΕΘΑΜΒΟΥΤΟΛΗ
|
Ενήλικες & παιδιά 15-25mg/kg ΒΣ
|
Οπτική νευρίτιδα
|
|
ΣΤΡΕΠΤΟΜΥΚΙΝΗ
|
Ενήλικες 15mg/kg ΒΣ
Παιδιά 20-40mg/kg ΒΣ
|
Ωτοτοξικότης,Νεφροτοξικότης
|
Πίνακας 1
ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΤΕ
- Επιβάλλεται τακτική παρακολούθηση του ασθενούς τόσο για την πορεία της υγείας του αλλά και γιατί τα αντιφυματικά φάρμακα παρουσιάζουν πολλές παρενέργειες (βλάβη ήπατος,νεφρών,οπτικού και ακουστικού νεύρου,αύξηση ουρικού οξέος,κλπ.).
- 2 εβδομάδες περίπου από την έναρξη της θεραπείας,η νόσος παύει να μεταδίδεται.
- Η δερμοαντίδραση της φυματίωσης ή φυματινοαντίδραση ή κοινώς mantoux,μας επιτρέπει να γνωρίζουμε αν κάποιος έχει μολυνθεί.Η θετική mantoux σημαίνει μόλυνση όχι όμως απαραίτητα και νόσηση.Θετική είναι επίσης και μετά από εμβολιασμό. ΣΗΜ.: το mantoux γίνεται στο πρόσθιο μέρος του αντιβραχίου (εικ.1).Το αποτέλεσμα το βλέπουμε μετά από 48-72 ώρες.Αν στο σημείο που έχει γίνει η φυματινοαντίδραση δημιουργηθεί σκληρία στο δέρμα ,γίνεται μέτρησή της κατά την εγκάρσια διάμετρο(εικ.2).Θετική θεωρείται όταν η σκληρία είναι μεγαλύτερη από 10 χιλιοστά και σε ορισμένες περιπτώσεις αν είναι μεγαλύτερη από 5 χιλιοστά.Απλή ερυθρότητα του δέρματος δεν αξιολογείται.
 εικ.1  εικ.2
|
